Novum Organum / Novum Organum

Novum Organum
Bitirme Tarihi 29.12.2022
Yazar Francis Bacon
Tür Felsefe Bilimi
Yayınevi BilgeSu Yayıncılık
Sayfa Sayısı 272
Alınan Yer Konya

Kitap Hakkında

On yedinci yüzyıl aydınlanmasının önemli kişilerinden biri olan Francis Bacon, Novum Organum'u 1620 yılında yayımlıyor. "Novum Organum" Aristoteles'in "Organon" adı verilen altı kitaplık mantıkla ilgili eserlerine karşı bir eser. "Organon", "alet, araç, organ" anlamlarına geliyor. "Novum Organum" da "Yeni Alet, Yeni Organ" gibi anlamlara geliyor. Bacon, kitabının sonunda, "Bize ait olan bu 'Organon'da felsefeyle değil de mantıkla ilgilendiğimi hatırlatmam gerekir." diyor. Bacon'a göre aydınlanma çağının yeni aleti, artık Aristoteles mantığından ziyade, gözlem ve deneydir. Evet, eski tamamen yok sayılamaz ama onun araçlarıyla da doğayı incelemek ve anlamak mümkün değildir artık. Eser kendi içinde iki kitaptan oluşuyor. Eseri sabır ve dikkatle ele almak gerekiyor. Konuya meraklı olmayan ya da okuma ilgisini koruyamayan okurlar için zorlayıcı bir metin olabilir. Özellikle ikinci kitapta, maddeyle ilgili "ayrıcalıklı örnekler" ara sıra ilginç cümleler barındırsa da ilgiyi korumak kolay olmuyor. Bununla birlikte, bugünkü bilimsel yaklaşımın ilk örneklerinden biri olarak, değerli bir kitap.

Bir alıntı: "(...) ilk türün örneği, son zamanlarda icat edilmiş olan ve cisimlerin görülemeyen küçük parçalarını, onların gizli yapılarını ve hareketlerini (varlıkların boyutlarını büyük oranda arttırarak) gösteren mikroskoplardır. (...) Demokritos bir büyüteç görmüş olsaydı, (kesinlikle gözlenemez olduğunu teslim ettiği) atomu gözlemleme yolunun keşfedildiği düşüncesiyle belki de sevinçten havalara uçardı." (s.208).

Yorum Ekle